6 Nisan 2010

Türkiye tiyatrosu ve sinemasının "12 Mart ve 12 Eylüllere iyi geldiği" meçhul ama 12 Mart darbe hükümeti kültür bakanı Talât Sait Halman'a çok iyi geldiği kesin



Macit Koper'in 20. Uluslararası Ankara Film Festivali çerçevesinde aldığı
"Aziz Nesin Emek Ödülü"yle ilgili olarak 14 Mart 2009 tarihli Cumhuriyet gazetesinde yayımlanan haberin kupürü


Geçen yıl, 20. Uluslararası Ankara Film Festivali "Aziz Nesin Emek Ödülü" tiyatro ve sinema sanatçısı Macit Koper'e verilmişti.

Aziz Nesin'in adıyla verilen emek ödülünün Macit Koper'e takdim edildiği 20. Uluslararası Ankara Film Festivali Açılış Töreni 12 Mart 2009 günü yapılmıştı.

Ödül töreninin, Türkiye siyasi tarihine "12 Mart Muhtırası" olarak geçmiş ve aralarında Aziz Nesin'in de bulunduğu pek çok aydın ile sanatçının tutuklandığı, işkence tezgâhlarından geçirildiği, sonuçları dönemin önde gelen devrimci gençleri Deniz Gezmiş, Hüseyin İnan ve Yusuf Aslan'ın idam edilmesine kadar varacak "Balyoz Harekâtı" olarak bilinen insanlık dışı faşizan uygulamaların hüküm sürdüğü karanlık bir dönemin yolunu açmış askeri darbenin yıldönümüne, 12 Mart'a rastlaması, bazı "münasebetsiz" tesadüfleri daha da dikkat çekici ve rahatsız edici hale getirmişti.

Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih Coğrafya Fakültesi Farabi Salonu'nda düzenlenen törende, "Aziz Nesin Emek Ödülü"nü Macit Koper'e takdim eden Talât Sait Halman'ın, 12 Mart darbesinin ardından kurulan Nihat Erim hükümetinde kültür bakanı olarak görev üstlenmiş olması tabii ki manidardı. 

"Aziz Nesin Emek Ödülü"nü, "Özgürlüklerin üzerine şal örtülebileceğini" söylediği için Aziz Nesin’in “Şalcı Nihat” adını taktığı Nihat Erim başbakanlığındaki 12 Mart darbe hükümetinde “kültür bakanı” olarak görev üstlenmiş Talât Sait Halman'ın elinden alan Macit Koper'in, günün anlam ve önemine dikkat çeken, 12 Mart ve 12 Eylül darbelerine göndermeler içeren bir ödül konuşması yapması, münasebetsiz tesadüflerin üzerine iyice tuz biber ekmiş, töreni tam manasıyla Aziz Nesinlik bir hikâye haline getirmişti.

Onat Kutlar’ın “Sinema, içinde özgürlük ateşlerinin yakıldığı bir şenliktir. O ateşten sıçrayan her bir kıvılcım her şeye iyi gelir. Acıya, aşka, hüzne iyi gelir, âşıkların yüzünü güldürür” sözlerine atıfta bulunan Macit Koper, konuşmasını “12 Mart ve 12 Eylüllere sinema çok iyi gelir” diye bitirir bitirmez salonda büyük bir alkış tufanı kopmuştu.

Bugünlerde gazetelerde ve internet sitelerinde yer alan haberlere göre, Uluslararası Ankara Film Festivali düzenleyicileri ve yöneticileri, 21. Uluslararası Ankara Film Festivali'nde de "Aziz Nesin Emek Ödülü"nü takdim etme "onurunu", tıpkı geçen yıl olduğu gibi, yine 12 Mart darbe hükümeti kültür bakanı Talât Sait Halman'a vermeyi uygun görmüşler.

Uluslararası Ankara Film Festivali düzenleyicileri ve yöneticileri adeta nazire yaparcasına, festival kapsamında verilen "Aziz Nesin Emek Ödülü"nün, Aziz Nesin’in “Şalcı Nihat” adını takarak tepki gösterdiği Nihat Erim başbakanlığındaki 12 Mart darbe hükümetinin kültür bakanı Talât Sait Halman'ın eliyle takdim edilmesini bir Uluslararası Ankara Film Festivali klasiği ve geleneği haline getirmişler. Bu yıl 21.si düzenlenen Uluslararası Ankara Film Festivali'nde sinema sanatçısı Filiz Akın'a verilmesi kararlaştırılan "Aziz Nesin Emek Ödülü"nü yine Talât Sait Halman takdim etmiş.

Hatırlanacağı üzere Toplumsal Araştırmalar Kültür ve Sanat İçin Vakıf (TAKSAV) da, 2008 yılında Ankara'da düzenlediği 13. Uluslararası Ankara Tiyatro Festivali çerçevesinde, 12 Mart darbe hükümeti kültür bakanı Talât Sait Halman'ı "Emek Ödülü"yle onurlandırarak adeta taltif etmişti. (Bkz. Toplumsal Araştırmalar Kültür ve Sanat İçin Vakıf'ın [TAKSAV] 12 Mart Faşizmi Kültür Bakanı Talat Sait Halman’a verdiği “Emek Ödülü” haber linkleri, TAKSAV'dan "evlere şenlik" ödül, TAKSAV ödülüne tepkiler büyüyor)

Kendisini "sosyalist sanatçı" olarak tanımlayan tiyatrocu Hilmi Bulunmaz, TAKSAV'ın 12 Mart darbe hükümeti Kültür Bakanı Talât Sait Halman'ı "Emek Ödülü"yle onurlandırarak taltif etmesini protesto eden bir kampanya başlatmıştı. Bulunmaz'ın başlattığı bu kampanyaya tiyatro yazarı Coşkun Büktel, tiyatrocu Orhan Aydın, Özgür Tiyatro Sanat Yönetmeni Özgür Başkaya ve Tiyatrom internet sitesinin sahibi ve editörü A. Ertuğrul Timur gibi isimler de destek vermişlerdi.

TAKSAV yöneticileri, bu konudaki protesto ve eleştirilere rağmen, 12 Mart darbe hükümeti kültür bakanı Talât Sait Halman'ı "Emek Ödülü"yle onurlandırarak taltif etme kararını savunmaya devam etmiş, bu konuda herhangi bir şekilde geri adım atmamış, herhangi bir özeleştiride bulunma gereği de duymamışlardı. (Bkz. 13. Uluslararası Ankara Tiyatro Festivali'nin Ardından ve TAKSAV'cı Yener Aksu yalan söylüyor!)

Bütün bu manzaraya bakıldığında, tiyatronun, sinemanın, Ankara tiyatro ve film festivallerinin 12 Mart ve 12 Eylüllere iyi geldiğini söylemek pek mümkün görünmüyor ama 12 Mart darbe hükümeti kültür bakanı Talât Sait Halman'ın ödüllendirilmesine ve taltif edilmesine çok iyi geldiği son derece açık ve sarih bir şekilde görülebiliyor.


Tiyatro Fanzini
Feridun Çetinkaya
6 Nisan 2010