30 Haziran 2003

Tiyatro eleştirmeni Üstün Akmen'in bir yazısı üzerine düzeltme ve Akmen'in açıklaması


Yayın Notu, 6 Aralık 2008
:
Deyim yerindeyse bin dereden su getirerek ve ancak çarpıtılmış haliyle yayımlatabildiğim aşağıdaki "Düzeltme" notu, bir dönem yayın yapan Tiyatrom.com adlı internet sitesinde, (tarafıma herhangi bir bilgi verilmeden) aşağıdaki halinde kırmızıyla vurguladığım bölümü tümüyle çıkarılarak, yani tahrif edilerek yayımlanmıştı. Kendisine yaptığı şeyi kınadığımı bildiren bir mesaj gönderip "Düzeltmemi, sansürleyerek ve çarpıtarak yayınlamışsınız. Yayınladığınız şeyin altında size teşekkür ettiğim yazıyor. Çelişkiye bakın, bu durumda tiyatrom.com internet sitesine nasıl teşekkür edebilirim?" sorusunu yönelttiğim Tiyatrom.com editörü A. Ertuğrul Timur, bu konuda benden özür dilemişti. Ancak, en can alıcı bölümünü çıkartıp Üstün Akmen'in yazısının altında öyle yayınladığı düzeltme notuma, çıkardığı bölümü bir türlü yeniden eklememişti. Timur, bunu yapmak yerine, kendisine gönderdiğim mesajları (hiç bana sormadan ve karşılıklı yazışmamız olarak değil, sadece benim kendisine yazdığım mesajlar olmak üzere) sitesinde yayımlayarak bir düzeltme yaptığı izlenimi yaratmıştı. Ama, esas olarak ilgili yazının altında yayımladığı düzeltmeyi öylece, eksik haliyle bırakmıştı. Kişisel internet sitesi coskunbuktel.com'da yayımladığı, 30 Mart 2007 tarihli "Körler Körleri İzliyor" başlıklı yazıda bu "Düzeltme"ye değinen Coşkun Büktel'in Tiyatrom.com'dan yaptığı "Düzeltme" alıntısının o eksik hali olması da ayrıca Büktel'in bu önemli yazısına yeni bir boyut kazandıran çok manidar bir durum yaratmaktadır. Üstün Akmen'in düzeltme notuma karşılık olarak verdiği, aşağıda alıntıladığım cevabı, bir kırmızıyla vurguladığım bölümüyle birlikte, bir de bu bölümü çıkarılmış haliyle okuyanlar, bu tür "küçük"(?) ayrıntıların anlamını ve değerini eminim daha iyi görecektir.



Düzeltme


Feridun Çetinkaya / 29 Mayıs 2003


Üstün Akmen, tiyatrom.com internet sitesindeki Salı Yazıları isimli köşesinde yayınlanan "Titiz Bir Oyunculuk Örneği: Günlük Müstehcen Sırlar" başlıklı yazısında, Tiyatro Fora'nın sahnelediği Günlük Müstehcen Sırlar isimli oyunun Türkiye'de ilk kez sahnelendiği şeklinde bir bilgi vermiştir. Ancak Üstün Akmen'in yazısında yer alan bu bilgi doğru değildir. Günlük Müstehcen Sırlar Türkiye'de daha önce 1994 yılında Tiyatrofil tarafından sahnelenmiştir. Üstelik Tiyatrofil bu oyunla 1995'teki 7. Uluslararası Tiyatro Festivali programında da yer almıştır. (Günlük Müstehcen Sırlar'ın bu sahnelemesinde emeği geçenleri hatırlayalım: Tiyatro Tiyatro dergisinin Aralik 1994 tarihli 44. sayısından aktarıyorum: Sevil Kuvan’ın hazırladıgı “Bu Ay Sahnedekiler” isimli köşeden (s.14)... "Günlük Mustehcen Sırlar - Tiyatrofil, Yazan: M. Antonio de la Parra Çeviren: Deniz Yüce, Yoneten: Özkan Schulze, Oynayanlar: Arif Akkaya, Engin Alkan...")

Üstün Akmen'i yazısındaki bu yanlışlık konusunda 13 Mayıs 2003 günü bilgilendirmeme ve okuyucular için bu yanlışlığı düzeltmesini rica etmeme rağmen, köşesi iki kez yenilendiği halde, Üstün Akmen gerekli düzeltmeyi hâlâ yapmamıştır. Bu tür bilgi yanlışlıklarının olmasını hoşgörü ile karşılamak gerekir. Olabilir. Ancak Üstün Akmen'in konuya eleştirmen sorumluluğunun gerektirdiği ciddiyetle yaklaşmaması ve okuyucularını doğru bilgilendirmek konusunda aceleci ve titiz davranmaması pek şık değil. Hoşgörülmeyecek yanlış budur; Aradan 15 gün geçmiş olmasına rağmen hatasını düzeltmemesi, okuyucuyu bu konuda bir an önce bilgilendirmemesi hoşgörülemez. Anlaşılıyor ki ben bu düzeltmeyi yapmasam Üstün Akmen'in yanlışını düzeltmeye niyeti de yok.

Daha kaliteli ve verimli bir tiyatro ortamı istiyorsak önce bu tür konularda daha titiz ve daha ciddi olmamız gerekir. Okuyucularımıza karşı, tiyatroseverlere karşı daha sorumlu davranmamız gerekir, tabii bu oyunu daha önce sahnelemek için emek vermiş tiyatro insanlarına da. Bu, tiyatroya verdiğimiz önemi gösterir. Tiyatroyu daha da önemli bir sanat haline getirir.

Okuyucularına karşı olan sorumluluklarını yerine getirerek bu düzeltmeyi yayınladıkları için tiyatrom.com sitesine emeği geçenlere teşekkür ederim. Feridun Çetinkaya




Feridun Çetinkaya'nın serzenişlerine yanıttır


Üstün Akmen / Haziran 2003


Feridun Çetinkaya'nın "Günlük Müstehcen Sırlar" ile ilgili olarak, oyunun Türkiye'de ilk kez sahnelendiğini yazmam üzerine düzeltme isteğinde bulunduğu doğrudur. Aynı yazı "tiyatro...tiyatro" dergisinin Mayıs 2003 sayısında da yayınlanmıştır. Yineliyorum: Tiyatro Fora'nın "Günlük Müstehcen Sırlar"ını değerlendirirken, (anılan tiyatronun basın bülteninden aldığım bilgiyi aktararak) oyunun ülkemizde ilk kez sahnelendiğini yazdım. Marco Antonio de la Parra'nın oyunu, meğer 1994 yılının kasım ayından itibaren Özkan Schulze'nin rejisi, gene Deniz Yüce'nin çevirisi, Yaşar Saraçoğlu'nun ışığı ile İstanbul Sanat Merkezi'nde "Tiyatrofil" tarafından sahne ışığına kavuşturulmuş. Arif Akkaya ve Engin Alkan oynamışlar. Hatta 7. Uluslararası Tiyatro Festivali kapsamında da iki akşam yinelenmiş. Nasıl olduysa, görmemişim. Görmeyince de, belleğime işleyememişim. "tiyatro... tiyatro"nun piyasaya yeni dağıtılmakta olan Haziran 2003 sayısında düzeltmeyi yayınladım. www.tiyatrom.com sayfalarında da hiç gocunmadan bir kez daha düzeltirim. Düzeltirim, ama böylesi bir alınganlık gösterisini hiç mi hiç anlayamadığımı da ayrıca ifade etmek isterim. Ben sezon içinde 80 oyun izleyen ve bu oyunların tümünü değerlendiren bir eleştirmenim. Sadece beğendiği oyunları yazanlardan da değilim. Küçük hataları mal bulmuş mağribi gibi abartmak kime ne kazandırır ya da benden ne götürür, inanın anlayamadım. Okurların sağduyusuna güveniyorum. Üstün Akmen